آواز قدیم 3
موسیقی ردیفی در زمان ناصرالدین شاه قاجار به وجود آمد(۱۸۴۸-۱۸۹۶ میلادی) به همین جهت میتوان آنرا ردیف ناصری نامید.
باید توجه داشت که موسیقیدانان اصیل و روحانی ، مانند محمد صادق خان سرورالملک ، سماع حضور و فرزند نابغه اش حبیب سماعی و یا استاد اعظم ضیاءالذاکرین (آقا ضیا)و حسینعلی خان نکیسا و سلیمان خان امیر قاسمی و غیره . ردیف ناصری را قبول نداشتند.
در دوره ناصری ، با پیدایش مدعیان ، استادان قدیم به فتوای مشهور حضرت خواجه که :"با مدعی مگویید اسرار عشق و مستی " گوشه ها یا الحانی را که در سینه داشتند از نامحرم و مدعی پنهان نمودند و جز به شاگردان محرم یاد نمی دادند .
شاگرد محرم کسی بود که موسیقی را نه به خاطر جلوه فروشی و ادعا و عشرت طلبی ، بلکه به خاطر شوق و عشق درونی و ایمان می آموخته است .
استادان قدیم هر شاگردی را مدت چند سال به صورت نامحسوس و پنهانی زیر نظر می گرفتند و رفتار او را بررسی میکردند و با ضوابطی که از پیشینیان خود آموخته بودند می سنجیدند تا معلوم شود که آن شاگرد لیاقت دریافت اسرار را دارد یا نه ؟
انسان در برابر هر رویدادی ، هر گفتار یا کرداری ، عکس العملی از خود نشان می دهد . مجموع این عکس العملهاست که منش و نهاد هر کس را بر اهل نظر آشکار می سازد . خردمندان و فرزانگان نسلهای گذشته ، بر اساس تجربیات چند صد ساله ، این عکس العملها را طبقه بندی کرده و از روی آنها ما فی الضمیر افراد را که نتیجه عوامل متعددی از قبیل تربیت خانوادگی-محیط پرورش و رشد - سوابق آموزشی و تحصیلی - خصوصیات ارثی - اخلاقیات و غیره به وضوح در می یافتند .
استاد حاتم عسگری از مراحل مختلف آزمایشات اساتید خود گذشته اند .استادان ایشان به ترتیب درجه هنری عبارت بودند از آقا ضیا-نکیساو امیر قاسمی که هریک چند سال ایشان را آزموده و سپس اسرار کار را به ایشان آموخته اند.
در برنامه زیر استاد عسگری در مورد اساتید خود و انتخاب شعر و دستگاههای آوازی میگویند و بهتر دیدم تا تمامی نکات آموزنده را از زبان استاد بشنویم (به همراه مقدمه-درآمدونغمه آواز استاد حاتم عسگری در بیات اصفهان همراه با سه تار آقای علیرضاراستین فر)
آواز اصفهان استاد عسگری را بشنوید:
در آمد اصفهان :
ای ساقی جان، پر کن آن ساغر پیشین را
آن راهزن دل را ، آن راهبر دین را
نغمه اصفهان :
یک قطره از این ساغر ، کار تو کند چون زر
جانم به فدا بادا ، آن ساغر زرین را
مولوی
منابع : ردیف جامع آوازی - استاد عسگری-دکتر داریوش صفوت(انتشارات سروش)
رادیو فرهنگ (نیستان-ردیف آوازی استاد حاتم عسگری)
تا نوبتی دیگر
خدا نگهدار
بشنو از این پرده و بیدار شو : پرده زمان یکی از شعبات آوازی در دستگاه ماهور قدیم ( از شعبات عشاق براساس دورهای عبدالقادر مراغه ای ) میباشد . قدمت این شعبه به قبل از ابداع ردیف امروزی بر می گردد.آواز پرده زمان در آلبوم ردیف جامع آوازی ماهور - توسط استاد حاتم عسگری فراهانی به همراهی سه تار دکتر داریوش صفوت روایت شده است .